FAQ

Najczęściej zadawane pytania:
  1. Jakie są cechy spółki z o.o.?
  2. Ile kosztuje założenie działalności gospodarczej? Z jakimi kosztami musi się liczyć osoba otwierająca działalność? Ile kosztuje wpis do ewidencji, a ile ogłoszenie o wpisie?
  3. Gdzie rejestruje się działalność gospodarczą?
  4. Jakie dane są potrzebne do rejestracji działalności gospodarczej?
  5. Jak dokonuje się rejestracji działalności w spółce cywilnej?
  6. Jakie typy działalności wymagają koncesji?
  7. Co to jest numer REGON?
  8. W jakim terminie otrzymuje się zaświadczenie z GUS?
  9. Jakie dane powinny się znaleźć na pieczątce?
  10. Czy istnieje konieczność założenia rachunku firmowego?
  11. Jakie instytucje należy powiadomić o założeniu rachunku firmowego?
  12. Jakie dokumenty są potrzebne do założenia rachunku firmowego?
  13. Jakich formalności dokonuje się w Urzędzie Skarbowym?
  14. Jakie formy opodatkowania istnieją w Polsce?
  15. Na czym polega opodatkowanie kartą podatkową?
  16. Czy przy karcie podatkowej należy prowadzić odpowiednie ewidencje?
  17. Kiedy można zostać podatnikiem opłacającym podatek w formie karty podatkowej?
  18. Jaką wysokość podatku opłaca się w formie karty podatkowej?
  19. Jakie odliczenia są dopuszczalne przy karcie podatkowej?
  20. Czy przy karcie podatkowej można rozliczać się wspólnie z małżonkiem?
  21. Na czym polega opodatkowanie w formie ryczałtu ewidencjonowanego?
  22. Czy istnieją limity uniemożliwiające rozliczanie się na podstawie ryczałtu?
  23. Czy ryczałt ewidencjonowany jest obligatoryjny?
  24. Jakie deklaracje należy składać do urzędu skarbowego będąc ryczałtowcem?
  25. Jak opłaca się zaliczkę podatku będąc ryczałtowcem?
  26. Na czym polega opodatkowanie na zasadach ogólnych?
  27. Jakie obowiązki ewidencyjne obowiązują przy skali podatkowej?
  28. Jak opłaca się zaliczki na podatek dochodowy?
  29. Czy każdy może opłacać zaliczki w formie kwartalnej?
  30. Jakie deklaracje należy składać przy opodatkowaniu na zasadach ogólnych?
  31. Na czym polega opodatkowanie podatkiem liniowym?
  32. Jak opłaca się podatek liniowy?
  33. Czy przy podatku linowym można rozliczać się wspólnie z małżonkiem?
  34. Jakie deklaracje należy składać przy podatku liniowym?
  35. Co to jest podatek tonażowy?
  36. Kiedy należy wybrać formę ewidencji księgowej?
  37. Jakie są formy ewidencji księgowej?
  38. Kto musi być podatnikiem VAT?
  39. Na jakim formularzu dokonuje się zgłoszenia do VAT?
  40. Jak urząd skarbowy potwierdza zgłoszenie do VAT?
  41. Czy należy prowadzić ewidencje do rozliczeń podatku VAT?
  42. W jakim terminie dokonuje się zgłoszenia do ZUS?
  43. Jakie dane są potrzebne do rejestracji w ZUS?
  44. Kiedy należy dokonać zgłoszenia do Państwowej Inspekcji Pracy?
  45. Jak dokumentować wydatki z tytułu używania samochodu do celów działalności gospodarczej?
  46. Jak dokonuje się odpisów amortyzacyjnych samochodu?
  47. Czy wynagrodzenia i składki ZUS przedsiębiorca może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów?

 

 

1. Jak założyć spółkę z o.o.?

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością to najpopularniejsza forma prawna prowadzenia działalności gospodarczej. Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością może być utworzona przez jedną albo więcej osób w każdym celu prawnie dopuszczalnym, chyba że ustawa stanowi inaczej (art. 151 § 1 KSH).

 

Powstanie spółki

Zgodnie z art. 163 K.S.H do powstania spółki z o.o. konieczne są: 1) zawarcie umowy spółki, 2) wniesienie wkładów na pokrycie kapitału zakładowego i ewentualnej nadwyżki w przypadku, gdy udziały obejmowane są po wartości wyższej niż nominalna, 3) ustanowienie władz spółki, 4) wpis do rejestru. Umowa spółki powinna być sporządzona w formie aktu notarialnego i zawierać elementy wskazane w art. 157 K.S.H. Z chwilą zawarcia umowy spółki powstaje spółka z o.o. w organizacji (art. 161 § 1 K.S.H). Wniesienie wkładów na pokrycie kapitału zakładowego jest niezbędne do realizowania przez spółkę zamierzonych celów gospodarczych. Udziały nie mogą być obejmowane poniżej ich wartości nominalnej (art. 154 § 3 KSH), a wkłady powinny być w całości wniesione przed rejestracją spółki. Przez ustanowienie władz należy rozumieć sformułowanie ich w określonym składzie osobowym. Powołania wymaga przede wszystkim zarząd, który jest organem obligatoryjnym i na którym ciążą określone czynności rejestracyjne, na przykład złożenie oświadczenia o wniesieniu wkładów (art. 167 § 1 pkt 2 KSH). Spółka z o.o. powstaje z chwilą wpisania jej do rejestru przedsiębiorców.

Organy spółki

Najważniejszym organem stanowiącym spółki z o.o. jest zgromadzenie wspólników, a jego  kompetencje wynikają wprost z ustawy (np. art. 258 K.S.H. ) albo ze stosownego postanowienia umowy spółki.

Zarząd jest organem odpowiedzialnym za prowadzenie spraw spółki i jej reprezentację.

Kapitał zakładowy i odpowiedzialność za zobowiązania spółki

Kapitał zakładowy spółki powinien wynosić co najmniej 5.000 złotych (art. 154 § 1 KSH). Ustawa nie przewiduje natomiast górnej granicy jego wysokości. Kapitał zakładowy wyznacza jednocześnie zakres odpowiedzialności spółki za zobowiązania. Konstrukcja osobowości prawnej powoduje, że spółka jest odrębnym od jej wspólników bytem prawnym i nie odpowiadają oni, jak to jest w przypadku spółek osobowych, za zobowiązania spółki. Wierzyciel spółki może żądać zaspokojenia tylko i wyłącznie z jej majątku, a majątek osobisty wspólników pozostanie wolny od jego roszczeń. Ze względu na bezpieczeństwo obrotu prawo przewiduje jednak w określonych przypadkach osobistą i nieograniczoną odpowiedzialność członków władz spółki i innych osób uprawnionych do jej reprezentowania.Naruszając przepisy prawa mogą one ponosić odpowiedzialność zarówno wobec wierzycieli, jak i samej spółki (art. 299, 292 i 293 KSH).

 

Jakie są cechy spółki z o.o.?

Najważniejsze cechy spółki z ograniczoną odpowiedzialnością to:

Wspólnicy:

Spółka z o.o. może być utworzona przez jedną albo więcej osób w każdym celu prawnie dopuszczalnym, chyba że ustawa stanowi inaczej. Spółka z o.o. nie może być zawiązana wyłącznie przez inną jednoosobową spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością.

Jej założycielami mogą być osoby fizyczne albo osoby prawne, bez względu na obywatelstwo i miejsce siedziby. W zarządzie spółki z o.o. mogą zasiadać wyłącznie osoby fizyczne.

Kapitał zakładowy

Kapitał zakładowy spółki z o.o. wynosić co najmniej 5 000 złotych. Wartość nominalna udziału nie może być niższa niż 50 złotych. Kapitał może być wniesiony w formie pieniężnej lub środków trwałych.

Odpowiedzialność za zobowiązania:

Wspólnicy odpowiadają za zobowiązania spółki z o.o. jedynie do wysokości wniesionego udziału.

Za zobowiązania spółki z o.o. odpowiada spółka całym swoim majątkiem.

Opodatkowanie:

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością posiada osobowość prawną – podatek dochodowy od osób prawnych. Podatnikiem jest także spółka z o.o. w organizacji.

Podatek (19%) płacony jest przez samą spółkę z o.o. od osiągniętych przez nią w danym roku podatkowym dochodów. Po drugie, wspólnicy spółki płacą podatek (19%) od wypłacanych im dywidend i innych dochodów z udziału w zyskach osób prawnych.

Tak więc mamy do czynienia z podwójnym opodatkowaniem – łączne opodatkowanie jest wyższe, aniżeli w spółkach osobowych.

Rodzaj księgowości:

Wyłącznie pełna księgowość.

2. Ile kosztuje założenie działalności gospodarczej? Z jakimi kosztami musi się liczyć osoba otwierająca działalność? Ile kosztuje wpis do ewidencji a ile ogłoszenie o wpisie?

Koszt zależy od wybranej formy prawnej 

Koszt założenia własnej firmy uzależnione są od formy prawnej jaką zamierzamy wybrać. Bezpłatnie rejestrowane są w urzędzie gminy przedsiębiorstwa indywidualne, spółki cywilne. Natomiast rejestracja spółek prawa handlowego, wymaga  opłaty w Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS).

Indywidualna działalność gospodarcza

Wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej – brak opłat
Ogłoszenie o wpisie – nie dotyczy
Zawarcie umowy spółki – nie dotyczy
PCC od kapitału – nie dotyczy
Rejestracja VAT – 170zł
Razem = 170zł

Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością 

Wpis do rejestru przedsiębiorców – 1000 zł
Ogłoszenie o wpisie – 500 zł
Zawarcie umowy spółki ( akt notarialny ) – około 1000 zł
Rejestracja VAT – 170 zł
Razem = około 3000 zł

Dodatkowe koszty 

– otwarcie rachunku bankowego ( od 0 zł do 100 zł za miesiąc )
– wyrobienie pieczątki firmowej( od 20 do 50 zł )
– obsługa księgowa (od 100 zł )
– składki na ZUS:
1) 243,39 zł- miesięczna składka na ubezpieczenie zdrowotne,

2) 597,37 zł – miesięczna składka na ubezpieczanie społeczne (123,24 zł – Przedsiębiorcy, którzy po raz pierwszy zakładają działalność opłacają składkę preferencyjną),

3) 49,38 zł- miesięczna składka na Fundusz Pracy (nie obowiązuje Przedsiębiorców opłacających składki preferencyjne).

3. Gdzie rejestruje się działalność gospodarczą? 

Przyszły przedsiębiorca od 1 lipca 2011 roku może zarejestrować swoją firmę przez internet, posługując się formularzem  Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG). CEIDG to system umożliwiający ewidencjonowanie działalności gospodarczej drogą elektroniczną i udostępniający informacje o przedsiębiorcach.

Wnioski o wpis do CEIDG będzie można złożyć:

1) za pośrednictwem formularza elektronicznego dostępnego na stronie internetowej CEIDG (www.ceidg.gov.pl/), w Biuletynie Informacji Publicznej ministra właściwego do spraw gospodarki (www.bip.mg.gov.pl/) lub na stronie elektronicznej platformy usług administracji publicznej (www.epuap.gov.pl/). System teleinformatyczny CEIDG prześle potwierdzenie złożenia wniosku na podany przez przedsiębiorcę adres poczyty elektronicznej albo, jeśli wniosek okaże się niepoprawny, informację o przyczynach nieprawidłowości wniosku,

2) w wybranym urzędzie gminy:

a) osobiście (z własnoręcznym podpisem),

b) poprzez wysłanie listem poleconym( własnoręczność podpisu potwierdzona notarialnie).

Wnioski o wpis do CEIDG składane za pośrednictwem elektronicznego formularza powinny być:

  • opatrzone podpisem elektronicznym, weryfikowanym za pomocą kwalifikowanego certyfikatu, albo
  • opatrzone podpisem potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP, albo
  • opatrzone podpisem osobistym, o których mowa w przepisach o dowodach osobistych, albo
  • podpisane w inny sposób akceptowany przez system CEIDG umożliwiający jednoznaczną identyfikację osoby składającej wniosek i czas jego złożenia.

4. Jakie dane są potrzebne do rejestracji działalności gospodarczej?

 

W zgłoszeniu o dokonanie wpisu do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG) podaje się między innymi następujące dane:

nazwę firmy – najlepiej podać nazwę pełną oraz  wersję skróconą,

imię i nazwisko oraz numer ewidencyjny PESEL,

adres zameldowania, a także adres prowadzenia działalności,

przedmiot wykonywanej działalności gospodarczej, zgodnie z Polską Klasyfikacją Działalności (PKD) – 4 cyfry, 1 litera i opis. Można podać większą liczbę rodzajów działalności. Nie można prowadzić działalności niezgłoszonej.

5. Jak dokonuje się rejestracji działalności w spółce cywilnej?

 

Każdy ze wspólników spółki cywilnej jest zobowiązany samodzielnie uzyskać wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej (CEIDG).

6. Jakie typy działalności wymagają koncesji?

Prowadzenie niektórych rodzajów działalności gospodarczej wymaga posiadania koncesji. Według ustawy są to:

poszukiwanie lub rozpoznawanie złóż kopalin, wydobywanie kopalin ze złóż, bezzbiornikowe magazynowanie substancji oraz składowanie odpadów w górotworze, w tym w podziemnych wyrobiskach górniczych,

wytwarzanie i obrót materiałami wybuchowymi, bronią i amunicją oraz wyrobami i technologią o przeznaczeniu wojskowym lub policyjnym,

wytwarzanie, przetwarzanie, magazynowanie, przesyłanie, dystrybucja i obrót paliwami i energią,

ochrona osób i mienia,

przewóz lotniczy,

budowa i eksploatacja albo wyłącznie eksploatacja autostrad płatnych oraz dróg ekspresowych, do których stosuje się przepisy o autostradach płatnych

rozpowszechnianie programów radiowych i telewizyjnych.

Przedsiębiorcy, którzy chcą prowadzić działalność gospodarczą taką jak: prowadzenie aptek, praktyk lekarskich, praktyk w zawodach prawniczych, biur rachunkowych, pośrednictwa nieruchomości, zobowiązani są posiadać odpowiednie uprawnia zawodowe.

7. Co to jest numer REGON?

REGON jest to  dziewięciocyfrowy identyfikator w rejestrze podmiotów gospodarki narodowej, prowadzonym do celów statystycznych.

8. W jakim terminie otrzymuje się zaświadczenie z GUS?

Maksymalny okres oczekiwania na nadanie numeru REGON wynosi 14 dni od złożenia wniosku CEIDG-1 .

9. Jakie dane powinny się znaleźć na pieczątce?

Na pieczątce powinny się znaleźć takie dane jak:

pełna nazwa firmy,

siedziba (adres),

numer REGON,

numer NIP.

10. Czy istnieje konieczność założenia rachunku firmowego?

Ustawa Prawo działalności gospodarczej z dn. 19 listopada 1999r. (Dz. U. nr 101, poz. 1178 ze zm.) nakłada na przedsiębiorców obowiązek posiadania rachunku bankowego.

11. Jakie instytucje należy powiadomić o założeniu rachunku firmowego?
O założeniu firmowego rachunku bankowego należy poinformować Urząd Skarbowy na druku rejestracyjnym NIP-1(działalność gospodarcza), NIP-2 (wszystkie inne).

12. Jakie dokumenty są potrzebne do założenia rachunku firmowego?

Dokumenty, które są niezbędne do założenia rachunku bankowego to:

dowód osobisty,

oryginał (do wglądu) i kopia Zaświadczenia o Wpisie do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej lub wypis z KRS,

oryginał (do wglądu) i kopia dokumentu nadania numeru REGON,

pieczątka firmowa.

13. Jakich formalności dokonuje się w Urzędzie Skarbowym?

Z chwilą rozpoczęcia działalności gospodarczej należy w Urzędzie Skarbowym złożyć druk NIP-1(działalność gospodarcza), NIP-2 (wszystkie inne).

Warto zwrócić uwagę na to, że numer NIP osoby fizycznej staje się w momencie prowadzenia działalności numerem NIP firmy. Jeżeli do tej pory Numer Identyfikacji Podatkowej (NIP) nie został Ci nadany przez Urząd Skarbowy, do składanej dokumentacji należy dołączyć wypełniony druk NIP-3.

Jeśli w działalności Podatnik będzie wykonywał czynności opodatkowane podatkiem od towarów i usług należy w urzędzie skarbowym złożyć też VAT-R.

14. Jakie formy opodatkowania istnieją w Polsce?

Podatnik prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą może wybrać jedną spośród  pięciu form opodatkowania (zasad opodatkowania):

  • zasady ogólne;
  • podatek liniowy;
  • ryczałt ewidencjonowany;
  • kartę podatkową;
  • podatek tonażowy.

Osoby prowadzące działalność gospodarczą w oparciu o Księgę Przychodów i Rozchodów mają prawo wyboru formy opodatkowania:

  1. na zasadach ogólnych wg skali podatkowej 18 i 32% (z prawem do korzystania z ulg oraz wspólnego opodatkowania małżonków) z kwotą wolną od podatku w wysokości 556,02 zł (kwota, jaką każdy podatnik może sobie odpisać dokonując rocznego zeznania podatkowego i w 2011 roku),
  2. 19% podatek liniowy – ten wybór skutkuje rezygnacją z korzystania z kwoty wolnej, z ulg oraz ze wspólnego opodatkowania małżonków. Osoby, które uzyskają dochód ze świadczenia usług na rzecz byłego lub obecnego pracodawcy nie mogą skorzystać z tego sposobu opodatkowania. Dochody uzyskiwane z działalności gospodarczej, opodatkowane 19% stawką podatkową, nie łączą się z innymi dochodami, które są opodatkowane wg 2 stopniowej skali podatkowej.

Inne formy opodatkowania małej firmy to ryczałt ewidencjonowany, karta podatkowa i podatek tonażowy.

15. Na czym polega opodatkowanie kartą podatkową?

Kartą podatkową może być opodatkowana tylko wąska grupa podatników, określona w ustawie (art. 23 i załączniki 1, 2, 3, 4 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne). Na takich warunkach mogą się rozliczać np. korepetytorzy udzielający lekcji na godziny czy osoby sprzedające domowe posiłki lub handlujące produktami spożywczymi, przedsiębiorcy świadczący usługi transportowe wykonywane przy użyciu jednego pojazdu, itd.

16. Czy przy karcie podatkowej należy prowadzić odpowiednie ewidencje?

Wysokość podatku za rok podatkowy jest ustalana z góry i nie zależy od faktycznie osiąganego przychodu. Podatnicy nie muszą prowadzić ksiąg oraz składać zeznania podatkowego.  Po zakończeniu roku podatkowego są jednak zobligowani do złożenia w urzędzie skarbowym – w terminie do 31 stycznia następnego roku PIT-16A – rocznej deklaracji o wysokości składki na ubezpieczenie zdrowotne, zapłaconej i odliczonej od karty podatkowej w poszczególnych miesiącach.

17. Kiedy można zostać podatnikiem opłacającym podatek w formie karty podatkowej?

Możliwość skorzystania z tej formy opłacania podatku dochodowego, wymaga zgłoszenia się  z wnioskiem na formularzu PIT-16 do właściwego naczelnika urzędu skarbowego w terminie:

nie później niż do dnia 20 stycznia – w przypadku kontynuowania działalności gospodarczej,

przed rozpoczęciem działalności – jeżeli podatnik rozpoczyna działalność w trakcie roku podatkowego.

18. Jaką wysokość podatku opłaca się w formie karty podatkowej?

Wysokość podatku w formie karty podatkowej ustala naczelnik urzędu skarbowego w drodze decyzji z uwzględnieniem określonych w ustawie stawek podatku. Kwota miesięcznej stawki podatku jest uzależniona od:

rodzaju i zakresu prowadzonej działalności,

liczby mieszkańców w miejscowości, w której prowadzona jest działalność,

liczby zatrudnionych przez podatnika pracowników.

19. Jakie odliczenia są dopuszczalne przy karcie podatkowej?

Wyłącznie składki na ubezpieczenie zdrowotne.

20. Czy przy karcie podatkowej można rozliczać się wspólnie z małżonkiem? 

Wspólne rozliczanie się z małżonkiem jest wykluczone przy prowadzeniu działalności opodatkowanej kartą podatkową.

21. Na czym polega opodatkowanie w formie ryczałtu ewidencjonowanego?

W formie ryczałtu ewidencjonowanego może rozliczać się niemal każdy podatnik, z wyjątkami określonymi w art.6 i art. 8 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne.

Podatnicy rozliczający się na podstawie ryczałtu prowadzą tylko ewidencję przychodów.

Podatek opłaca się od uzyskanych przychodów w stawce uzależnionej od typu działalności gospodarczej; 20%, 17% 8,5%, 5,5% , 3%.

W przypadku gdy uzyskiwane przychody opodatkowane są różnymi stawkami, wówczas podatek ustala się według stawki właściwej dla przychodów z każdego rodzaju działalności, pod warunkiem że ewidencja przychodów jest prowadzona w sposób umożliwiający określenie przychodów z każdego rodzaju działalności,
22. Czy istnieją limity uniemożliwiające rozliczanie się na podstawie ryczałtu?

Ustawa z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. (Dz. U. Nr 144, poz. 930 z poźn. zm.)

Opodatkowaniu ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych podlegają przychody osób fizycznych z pozarolniczej działalności gospodarczej, o których mowa w art. 14 ustawy o podatku dochodowym, w tym również, gdy działalność ta jest prowadzona w formie spółki cywilnej osób fizycznych lub spółki jawnej osób fizycznych.

W 2011 r. ryczałt mogą opłacać podatnicy, którzy w 2010 r. uzyskali przychody z działalności gospodarczej w wysokości nieprzekraczającej 150 000 euro (591 975 zł) lub uzyskali przychody wyłącznie z działalności prowadzonej w formie spółki, a suma przychodów wspólników spółki z tej działalności nie przekroczyła kwoty 150 000 euro (591 975 zł).

W formie ryczałtu nie mogą być opodatkowane przychody osób:

– opłacających podatek w formie karty podatkowej

– korzystających, na podstawie odrębnych przepisów, z okresowego zwolnienia od podatku dochodowego

– osiągających w całości lub w części przychody z tytułu:

  • – prowadzenia aptek,
  • – działalności w zakresie udzielania pożyczek pod zastaw (prowadzenia lombardów),
  • – działalności w zakresie kupna i sprzedaży wartości dewizowych,
  • – prowadzenia działalności w zakresie wolnych zawodów innych niż: lekarz, lekarz stomatolog, lekarz weterynarii, technik dentystyczny, felczer, położna, pielęgniarka, tłumacz oraz nauczyciel w zakresie świadczenia usług edukacyjnych polegających na udzielaniu lekcji na godziny,
  • – świadczenia usług wymienionych w załączniku nr 2 do ustawy,
  • – działalności w zakresie handlu częściami i akcesoriami do pojazdów mechanicznych

– wytwarzających wyroby opodatkowane podatkiem akcyzowym, na podstawie odrębnych przepisów, z wyjątkiem wytwarzania energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii,

– podejmujących wykonywanie działalności w roku podatkowym po zmianie działalności wykonywanej:

  • – samodzielnie na działalność prowadzoną w formie spółki z małżonkiem,
  • – w formie spółki z małżonkiem na działalność prowadzoną samodzielnie przez jednego lub każdego z małżonków,
  • – samodzielnie przez małżonka na działalność prowadzoną samodzielnie przez drugiego małżonka

jeżeli małżonek lub małżonkowie przed zmianą opłacali z tytułu prowadzenia tej działalności podatek dochodowy na ogólnych zasadach,

– rozpoczynających działalność samodzielnie lub w formie spółki, jeżeli podatnik lub co najmniej jeden ze wspólników, przed rozpoczęciem działalności w roku podatkowym lub w roku poprzedzającym rok podatkowy, wykonywał w ramach stosunku pracy lub spółdzielczego stosunku pracy czynności wchodzące w zakres działalności podatnika lub spółki. Jeżeli podatnicy nie zamierzają wykonywać działalności na rzecz byłych lub obecnych pracodawców, mogą do dnia rozpoczęcia działalności zawiadomić urząd skarbowy właściwy według miejsca zamieszkania podatnika o korzystaniu z opodatkowania w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych. W przypadku gdy podatnik lub spółka dokona sprzedaży towarów handlowych lub wyrobów lub uzyska przychody ze świadczenia usług na rzecz byłego lub obecnego pracodawcy, traci prawo do ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych i poczynając od dnia uzyskania tego przychodu do końca roku podatkowego opłaca podatek dochodowy na ogólnych zasadach.

Rozliczanie się w formie ryczałtu ewidencjonowanego wymaga złożenia w urzędzie skarbowym pisemnego oświadczenia o wyborze opodatkowania w tej formie.
Oświadczenie za dany rok podatkowy podatnik składa do urzędu skarbowego właściwego według miejsca zamieszkania podatnika nie później niż do dnia 20 stycznia roku podatkowego.
Podatnik, który rozpoczyna działalność gospodarczą w trakcie roku podatkowego – o wyborze tej formy zawiadamia urząd skarbowy w terminie do dnia poprzedzającego dzień rozpoczęcia działalności nie później jednak niż w dniu uzyskania pierwszego przychodu.

23. Czy ryczałt ewidencjonowany jest obligatoryjny? 

Można zrezygnować z opodatkowania w formie ryczałtu ewidencjonowanego powiadamiając urząd skarbowy do 20 stycznia i przejść na opodatkowanie na zasadach ogólnych bądź opodatkowanie według stawki jednolitej (19%).  Jeżeli działalność rozpoczyna się w trakcie roku, zawiadomienie o zrzeczeniu się ryczałtu składa się najpóźniej na 1 dzień przed rozpoczęciem działalności, jednak nie później niż przed uzyskaniem pierwszego przychodu.

24. Jakie deklaracje należy składać do urzędu skarbowego będąc ryczałtowcem?

Deklaracja PIT-28 jest składana za okres roczny do 31 stycznia roku następnego.

25. Jak opłaca się zaliczkę podatku będąc ryczałtowcem?

Po zakończonym miesiącu zryczałtowany podatek dochodowy oblicza się na podstawie prowadzonej ewidencji przychodów i wpłaca się zaliczkę na rachunek urzędu skarbowego do 20 następnego miesiąca.

26. Na czym polega opodatkowanie na zasadach ogólnych?

Podstawową formą opodatkowania przychodów z działalności gospodarczej jest opodatkowanie na zasadach ogólnych. Polega to na opłacaniu podatku dochodowego według skali podatkowej od dochodu, rozumianego jako przychody pomniejszone o koszty uzyskania przychodów.

Płacąc podatek na zasadach ogólnych podatnik oblicza:

  • przychody wg zasad określonych w art.14 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (tam sprawdza się, co jest przychodem i kiedy ten przychód występuje – obowiązek podatkowy);
  • koszty uzyskania przychodu wg zasad określonych w art.22 i 23 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (w tym amortyzacja, diety właściciela; warto pamiętać, że w art.23 znajduje się spis wydatków nie stanowiących kosztów uzyskania przychodu).

Przy zasadach ogólnych podatnik płaci co miesiąc podatek od dochodu (przychód – koszty) obliczonego narastająco od początku roku, wg wzoru:

  • przychód – koszty = dochód (od początku roku)
  • dochód – odliczenia (np. składki ZUS na ubezpieczenia społeczne) = podstawa opodatkowania
  • podstawa opodatkowania -> zaokrąglić do pełnego złotego -> podatek wg skali podatkowej
  • podatek – odliczenia (np. składki ZUS na ubezpieczenia zdrowotne, nie więcej niż 7,75% podstawy wymiaru) – podatek należny za poprzednie miesiące (powinien być zapłacony, ale zapłata nie ma znaczenia przy obliczaniu zaliczki za następny miesiąc, liczy się zawsze jak zapłacone) = zaliczka za dany miesiąc -> zaokrąglić do pełnego złotego

W ciągu roku podatnik nie składa deklaracji podatkowych.

 

Mali podatnicy a także podatnicy rozpoczynający działalność mogą wybrać metodę kwartalną rozliczania zaliczek na podatek dochodowy.

27. Jakie obowiązki ewidencyjne obowiązują przy skali podatkowej? 

Należy rozpatrzyć dwa przypadki, od których zależy zakres obowiązków: księgowość jest uproszczona w postaci podatkowej księgi przychodów i rozchodów, lub prowadzone są księgi rachunkowe. Zarówno w pierwszym, jak i w drugim przypadku dokumenty potwierdzające osiągnięcie przychodu lub poniesienie kosztu są podstawą ewidencjonowania operacji gospodarczych.

28. Jak opłaca się zaliczki na podatek dochodowy ?

Od chwili, w której uzyskane dochody będą większe od kwoty powodującej powstanie obowiązku zapłacenia podatku, podatnicy opodatkowani według skali podatkowej mają obowiązek wpłacania zaliczki.

Istnieją trzy metody ich opłacania, tj. zaliczki opłacane:

a) miesięcznie – za miesiące od stycznia do listopada wpłaca się je w terminie do 20 dnia każdego miesiąca za miesiąc poprzedni, a za grudzień – do dnia 20 grudnia w wysokości zaliczki za listopad,

b) kwartalnie – zaliczki za okres od pierwszego do trzeciego kwartału roku podatkowego wpłaca się do dnia 20 miesiąca następującego po zakończeniu każdego kwartału, zaliczkę za ostatni kwartał wpłaca się w wysokości zaliczki za kwartał poprzedni w terminie do 20 grudnia,

c) w formie uproszczonej – zaliczki ustala się w wysokości 1/12 kwoty obliczonej przy zastosowaniu skali podatkowej obowiązującej w danym roku podatkowym od dochodu z pozarolniczej działalności gospodarczej wykazanego w zeznaniu podatkowym złożonym w roku podatkowym poprzedzającym dany rok podatkowy albo w roku poprzedzającym dany rok podatkowy o dwa lata.

29. Czy każdy może opłacać zaliczki w formie kwartalnej ?

Zgodnie z art. 5a pkt 20 updof, wyłącznie tzw. mali podatnicy, oraz podatnicy rozpoczynający prowadzenie działalności gospodarczej mogą wpłacać kwartalne zaliczki. Aby skorzystać z tej metody, należy złożyć właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego zawiadomienie o wyborze tego sposobu wpłacania zaliczek w terminie:

do 20 lutego roku podatkowego – w przypadku małych podatników oraz

do dnia poprzedzającego dzień rozpoczęcia tej działalności, nie później jednak niż w dniu uzyskania pierwszego przychodu – w przypadku podatników rozpoczynających działalność.

Zawiadomienie dotyczy również lat następnych, chyba że w terminie do dnia 20 lutego roku podatkowego, podatnicy zawiadomią w formie pisemnej właściwego naczelnika urzędu skarbowego o rezygnacji z kwartalnego sposobu wpłacania zaliczek.

30. Jakie deklaracje należy składać przy opodatkowaniu na zasadach ogólnych ?

Od 2007 r. nie ma obowiązku składania miesięcznych deklaracji na zaliczki na podatek dochodowy.

Podatnicy, którzy stosują opodatkowanie według skali podatkowej, mają obowiązek rozliczenia osiągniętych dochodów po zakończeniu roku podatkowego. Należy dokonać tego do 30 kwietnia następnego roku podatkowego, poprzez złożenie zeznania podatkowego na druku PIT-36.

31. Na czym polega opodatkowanie podatkiem liniowym ?

Podatnicy, którzy prowadzą działalność gospodarczą samodzielnie lub w formie spółek osobowych mogą płacić podatek dochodowy według jednolitej 19% stawki. Jednakże, aby korzystać z tej formy opodatkowania, wymaga się złożenia w tej sprawie oświadczenia naczelnikowi urzędu skarbowego w terminie:

do dnia 20 stycznia roku podatkowego, gdy działalność jest kontynuowana lub

do dnia poprzedzającego dzień rozpoczęcia działalności gospodarczej, nie później niż w dniu uzyskania pierwszego przychodu – jeśli prowadzenie działalności jest podejmowane w trakcie roku podatkowego.

32. Jak opłaca się podatek liniowy ?

Podatek liniowy płaci się zgodnie ze stawką w wysokości 19%. Stosuje się ją niezależnie od wysokości dochodu z prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej. Zaliczkę obliczoną przy zastosowaniu tej stawki obniża się o opłaconą składkę na ubezpieczenie zdrowotne podatników i osób współpracujących do wysokości 7,75% podstawy jej wymiaru.

Podatek liniowym oblicza się na podstawie danych zawartych z księdze przychodów i rozchodów lub w księgach rachunkowych. Dokonuje się tego po uprzednim pomniejszeniu o zapłacone składki na ubezpieczenia społeczne własne oraz osób współpracujących.

Podatnikom, którzy opłacają podatek dochodowy według jednolitej stawki, umożliwia się opłacanie zaliczek na podatek w systemie miesięcznym, kwartalnym (w przypadku małych podatników lub podatników rozpoczynających prowadzenie działalności) lub w formie uproszczonej.

33. Czy przy podatku linowym można rozliczać się wspólnie z małżonkiem ?

Opodatkowania stawką liniową wyklucza korzystanie z preferencyjnych metod opodatkowania podatnikom pozostającym w związkach małżeńskich lub samotnie wychowującym dzieci.

34. Jakie deklaracje należy składać przy podatku liniowym ?

Po zakończeniu roku należy złożyć zeznanie podatkowe na deklaracji PIT-36L w terminie do 30 kwietnia.

35. Co to jest podatek tonażowy?

Armatorzy, którzy posiadają jednostki pływające, mogą płacić podatek w stosunku do dochodów uzyskiwanych w zakresie eksploatacji statków, zwany podatkiem tonażowym. Od reszty dochodów odprowadza się podatek według innych zasad.

Armatorzy są uprawnieni do skorzystania z tego podatku, jeżeli posiadają statki o pojemności brutto powyżej 100 GT każdy. Wtedy opłacają podatek tonażowy od transportu, holowania, ratownictwa, pogłębiania – w żegludze międzynarodowej. Podatek tonażowy opłaca się także od wybranych czynności pomocniczych – dzierżawy kontenerów, sprzedaży towarów na statku pasażerskim, zarządu nad statkami itp. Jednakże, nie każda usługa, która jest związana ze statkami, uprawnia do korzystania z podatku tonażowego.

36. Kiedy należy wybrać formę ewidencji księgowej ?

Podczas składania w urzędzie skarbowym druku rejestracyjnego NIP-1 w pozycji 78 należy wskazać formę ewidencji księgowej.

37. Jakie są formy ewidencji księgowej ?

Dla przedsiębiorców o małej skali działalności dopuszczalne jest prowadzenie księgowości w uproszczonej formie, w postaci Podatkowej Księgi Przychodów i Rozchodów.

Wybór ryczałtu ewidencjonowanego wiąże się z obowiązkiem prowadzenia ewidencji przychodów. Dodatkowo, koszty nie mają znaczenia w rozliczeniach z urzędem skarbowym.

Karta podatkowa nie zobowiązuje do prowadzenia żadnej ewidencji.

W 2011 roku osoby fizyczne, spółki jawnych osób fizycznych, spółki partnerskie oraz spółki cywilne osób fizycznych są zobowiązane do prowadzenia ksiąg rachunkowych, o ile ich przychody za rok 2010 były nie mniejsze niż równowartość 1.200.000€ w polskiej walucie.

Dla rzetelnego sporządzenia deklaracji podatkowej, płatnicy VAT mają obowiązek prowadzenia rejestrów sprzedaży i zakupów VAT, niezależnie od rodzaju opodatkowania.

38. Kto musi być podatnikiem VAT ?

W urzędzie skarbowym należy dokonać wyboru, czy zostaje się płatnikiem VAT, czy też nie. Rozpoczynający działalność gospodarczą nie mają obowiązku rozliczania tego podatku. Jest to tzw. zwolnienie podmiotowe. Gdy obrót w danym roku podatkowym osiągnie wartość większą od ustalonego progu, zwolnienie z podatku przestaje obowiązywać. W 2011 roku próg ten wynosi 150.000zł). Jednakże, można od razu stać się płatnikiem podatku VAT.

39. Na jakim formularzu dokonuje się zgłoszenia do VAT?

Zgłoszenie rejestracyjne VAT należy złożyć w odpowiednim urzędzie skarbowym, na druku VAT-R, najpóźniej w przeddzień rozpoczęcia sprzedaży towarów lub świadczenia usług objętych podatkiem VAT.

40. Jak urząd skarbowy potwierdza zgłoszenie do VAT ?

Przez urząd skarbowy wydawana jest decyzja administracyjna VAT-5, akceptująca zgłoszenie.

41. Czy należy prowadzić ewidencje do rozliczeń podatku VAT ?

Dla rzetelnego sporządzenia deklaracji podatkowej, płatnicy VAT mają obowiązek prowadzenia rejestrów sprzedaży i zakupów VAT.

42. W jakim terminie dokonuje się zgłoszenia do ZUS ? 

Rozpoczęcie działalności gospodarczej należy zgłosić do ZUS nie później niż 7 dni od momentu jej rozpoczęcia, wypełniając właściwe formularze rejestracyjne. Podobnie, pracowników i osoby współpracujące zgłasza się do ubezpieczenia w terminie do 7 dni od zatrudnienia lub rozpoczęcia współpracy.

43. Jakie dane są potrzebne do rejestracji w ZUS ?

Potrzebne dane to:

REGON firmy,

numer wpisu do ewidencji i nazwa organu prowadzącego rejestr, bądź numer KRS,

numer rachunku bankowego firmy,

dane personalne (imię, nazwisko, adres, PESEL, nr dokumentu tożsamości, NIP, data i miejsce urodzenia) wszystkich zgłaszanych osób.

44. Kiedy należy dokonać zgłoszenia do Państwowej Inspekcji Pracy?

Zgodnie z art. 209 § 1 Kodeksu pracy pracodawca rozpoczynający działalność ma obowiązek w terminie 30 dni od jej rozpoczęcia złożyć zawiadomienie na piśmie do właściwego państwowego inspektora pracy i właściwego państwowego inspektora sanitarnego o miejscu, rodzaju i zakresie prowadzonej działalności.
Obowiązek, o którym mowa w § 1, dotyczy pracodawcy odpowiednio w razie zmiany miejsca, rodzaju i zakresu prowadzonej działalności, zmiany technologii lub profilu produkcji, jeżeli zmiana technologii może powodować zwiększenie zagrożenia dla zdrowia pracowników – art. 209 § 2 KP. Dzień rozpoczęcia upływu rzeczonych 30 dni jest dniem, w którym zatrudniony został pierwszy pracownik.

45. Jak dokumentować wydatki z tytułu używania samochodu do celów działalności gospodarczej?

W celu naliczenia poniesionych kosztów, wynikających z użytkowania samochodu, i wliczenia ich w koszty, należy mieć w posiadaniu oryginały dokumentów, np. faktur VAT. Ewidencja przebiegu nie jest dowodem księgowym, stąd jej prowadzenie nie jest wystarczające.

46. Jak dokonuje się odpisów amortyzacyjnych samochodu? 

Przed dokonaniem odpisów amortyzacyjnych, należy wprowadzić samochód do ewidencji środków trwałych. Zapis ten dokonuje się w ewidencji najpóźniej w miesiącu przekazania ich do używania.  Zgodnie z art. 22n ust. 6 ustawy o PDOF, w razie braku ewidencji środków trwałych dokonywane odpisy amortyzacyjne nie mogą stanowić kosztów uzyskania przychodów.

Pierwszy odpis amortyzacyjny musi zostać dokonany w miesiącu następnym po miesiącu, w którym składnik majątku został wprowadzony do ewidencji, a w przypadku amortyzacji jednorazowej – w miesiącu oddania go do używania lub w miesiącu następnym.

Samochód osobowy amortyzowany jest według metody liniowej. W tym przypadku dokonuje się odpisów od wartości początkowej samochodu wprowadzonego do ewidencji środków trwałych w równych ratach co miesiąc albo co kwartał, lub jednorazowo na koniec roku podatkowego. Odpisów dokonuje się do końca tego miesiąca, w którym następuje zrównanie sumy odpisów z jego wartością początkową, lub w którym postawiono go w stan likwidacji, zbyto lub stwierdzono jego niedobór.

47. Czy wynagrodzenia i składki ZUS przedsiębiorca może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów?

Należy uwzględnić wyjątki. Do kosztów podatkowych nie zalicza się:

1) niewypłacone, niedokonane lub niepostawione do dyspozycji wypłaty, świadczenia oraz inne należności z tytułów określonych w art. 12 ust. 1 i 6, art. 13 pkt 2 i 4–9 oraz w art. 18 ustawy o PIT czyli wypłaty:

a) ze stosunku służbowego, stosunku pracy, pracy nakładczej oraz spółdzielczego stosunku pracy, obejmujące wszelkiego rodzaju wypłaty pieniężne oraz wartość pieniężną świadczeń w naturze bądź ich ekwiwalenty, bez względu na źródło finansowania tych wypłat i świadczeń, a w szczególności: wynagrodzenia zasadnicze, wynagrodzenia za godziny nadliczbowe, różnego rodzaju dodatki, nagrody, ekwiwalenty za nie wykorzystany urlop i wszelkie inne kwoty niezależnie od tego, czy ich wysokość została z góry ustalona, a ponadto świadczenia pieniężne ponoszone za pracownika, jak również wartość innych nieodpłatnych świadczeń lub świadczeń częściowo odpłatnych,

b) z tytułu członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej lub innej spółdzielni zajmującej się produkcją rolną,

c) z osobiście wykonywanej działalności artystycznej, literackiej, naukowej, trenerskiej, oświatowej i publicystycznej, w tym z tytułu udziału w konkursach z dziedziny nauki, kultury i sztuki oraz dziennikarstwa, jak również z uprawiania sportu, stypendia sportowe przyznawane na podstawie odrębnych przepisów oraz wynagrodzenia sędziów z tytułu prowadzenia zawodów sportowych,

d) z działalności polskich arbitrów uczestniczących w procesach arbitrażowych z partnerami zagranicznymi,

e) otrzymywane przez osoby wykonujące czynności związane z pełnieniem obowiązków społecznych lub obywatelskich, bez względu na sposób powoływania tych osób nie wyłączając odszkodowania za utracony zarobek,

f) otrzymywane przez osoby, którym organ władzy lub administracji państwowej albo samorządowej, sąd lub prokurator, na podstawie właściwych przepisów, zlecił wykonanie określonych czynności, a zwłaszcza przychody biegłych w postępowaniu sądowym, dochodzeniowym i administracyjnym oraz płatników i inkasentów należności publicznoprawnych, a także przychody z tytułu udziału w komisjach powoływanych przez organy władzy lub administracji państwowej albo samorządowej,

g) otrzymywane przez osoby, niezależnie od sposobu ich powoływania, należące do składu zarządów, rad nadzorczych, komisji lub innych organów stanowiących osób prawnych,

h) z tytułu wykonywania usług, na podstawie umowy zlecenia lub umowy o dzieło, uzyskiwane wyłącznie od:

  • osoby fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, osoby prawnej i jej jednostki organizacyjnej oraz jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej,
  • właściciela (posiadacza) nieruchomości, w której lokale są wynajmowane, lub działającego w jego imieniu zarządcy albo administratora, jeżeli podatnik wykonuje takie usługi wyłącznie dla potrzeb związanych z tą nieruchomością

z wyjątkiem przychodów uzyskanych na podstawie umów zawieranych w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej,

i) uzyskane na podstawie umów o zarządzanie przedsiębiorstwem, kontraktów menedżerskich lub umów o podobnym charakterze, w tym przychody z tego rodzaju umów zawieranych w ramach prowadzonej przez podatnika pozarolniczej działalności gospodarczej,

j) z tytułu praw majątkowych,

2) zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego wypłacane przez zakład pracy,

3) nieopłacone do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych składki, określone w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych, w części finansowanej przez płatnika składek.

Należy również pamiętać o tym, że do kosztów nie zalicza się tych składek na ubezpieczenie społeczne, które zostały już odliczone od dochodu.